رهبری توانمندساز و آوای سازنده: تحلیل نقش میانجی سرمایه معنوی (مورد مطالعه: دانشگاه علوم دریایی امام خمینی (ره) نوشهر)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استاد، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه لرستان، خرم آباد، ایران.

2 دانشیار، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه لرستان، خرم آباد، ایران

3 استادیار، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه لرستان، خرم آباد، ایران

4 دانشجوی دکتری، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه لرستان، خرم آباد، ایران

چکیده

با اینکه عوامل زیادی همچون سبک رهبری اقتدارگرا و فرهنگ بوروکراتیک، سکوت سازمانی را در غالب سازمان های ایرانی ترویج می کند اما رهبری توانمندساز و سرمایه معنوی در برخی نهادها همچون دانشگاه موجب تشویق آوای سازنده می شود. هدف از انجام این پژوهش بررسی اثر رهبری توانمندساز بر آوای سازنده کارکنان با در نظر گرفتن متغیر میانجی سرمایه معنوی در دانشگاه علوم دریایی امام خمینی (ره) است. پژوهش حاضر از نظر هدف، پژوهشی کاربردی است که در زمره پژوهش های توصیفی-پیمایشی قرار می گیرد، از نظر فلسفه پژوهشی قیاسی است که بر مبنای پارادایم اثبات گرایی انجام شده و از نظر شاخص زمانی از پژوهش های مقطعی به شمار می آید. جامعه آماری پژوهش 588 نفر از کارکنان دانشگاه علوم دریایی امام خمینی (ره) بوده که براساس جدول مورگان از میان آنها نمونه ای به حجم 233 نفر به روش تصادفی طبقه ای انتخاب گردید. برای جمع آوری داده های پژوهش از پرسشنامه رهبری توانمندساز آرنولد و همکاران (2000)، آوای سازنده لیانگ و همکاران (2012) و سرمایه معنوی ماس ماچوکا و ماریمون (2019) استفاده گردیده که پایایی آنها به وسیله ی آلفای کرونباخ مورد تایید قرار گرفت. برای تجزیه و تحلیل داده ها از مدل سازی معادلات ساختاری استفاده شده است. نتایج حاصل از تحلیل داده ها نشان دهنده اثر مثبت و معنی دار رهبری توانمندساز هم به صورت مستقیم و هم از طریق سرمایه معنوی بر آوای سازنده کارکنان است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Empowering Leadership and Constructive Protest: Analyzing The Mediating Role of Spiritual Capital (Case Study: Imam Khomeini Naval Academy of Nowshahr)

نویسندگان [English]

  • Reza Sepahvand 1
  • Seyed Najmoddin Mousavi 2
  • Mohsen Arefnezhad 3
  • Fariborz Fathi Chegeni 4
1 Professor, Faculty of Management and Economics. Lorestan University.Khorramabad, Iran
2 Associate Professor, Faculty of Management and Economics, Lorestan University, Khorramabad, Iran
3 Assistant Professor, Faculty of Management and Economics, Lorestan University, Khorramabad, Iran
4 PhD Student, Faculty of Management and Economics, Lorestan University, Khorramabad, Iran
چکیده [English]

Staff voices and their constructive protests are one of the most important factors affecting organizational change and act as the antidote to laziness. Although many factors, such as authoritarian leadership style and bureaucratic culture, promote organizational silence in most Iranian organizations, empowering leadership and spiritual capital in some institutions, such as a university, encourage constructive protests. The purpose of this study was to investigate the effect of empowering leadership on constructive voice of employee by considering the mediator variable of spiritual capital in the employees of Imam Khomeini Naval Academy of Nowshahr. The present descriptive-exploratory research is applied in terms of purpose and is based on the deductive research and positivism paradigm in term of philosophy. The statistical population of the study was 588 employees of Imam Khomeini Naval Academy of Nowshahr. Based on Morgan's table, a sample of 233 people was selected by stratified random sampling. In order to measure the variables of the research, the (Arnold et all’s, 2000) empowering leadership Questionnaire, (Liang et all’s, 2012), constructive voice Questionnaire and the (Mas-Machuca and Marimon’s, 2019) spiritual capital Questionnaire were used and Their reliability was confirmed by Cronbach's alpha. For data analysis, structural equations modeling and PLS software have been used. The results of the data analysis show the positive and significant effect of empowering leadership both directly and through spiritual capital on constructive voice of employees.

کلیدواژه‌ها [English]

  • empowering leadership
  • constructive voice
  • Spiritual capital
ابراهیمی بلوط زاده، عباس. (1389). بررسی تاثیر درک سیاست های سازمانی و حمایت های سازمانی در بروز رفتارهای انحرافی در بین کارکنان. پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه تربیت مدرس، دانشکده مدیریت و اقتصاد.
باقرزاده خداشهری، راضیه؛ حسن زاده پسیخانی، محمد صادق و مؤذن جمشیدی، میرهادی (1397). تأثیر اعتماد به مدیران بر آوای کارکنان: بررسی نقش تعدیل‌کنندۀ رفتارهای توانمندساز مدیران. مدیریت فرهنگ سازمانی، 16(2)، 327-346.
بدخشانی، فرناز؛ پیروی، شیوا (1389). مفهوم سرمایه معنوی و جایگاه آن در سازمان ها. پایان نامه کارشناسی ارشد مدیریت منابع انسانی.
بنی سی، پری ناز و فرهودی، هانیه. (1397). بررسی تأثیر سرمایه معنوی و سرمایه اجتماعی بر فرهنگ سازمانی کارکنان دانشگاه آزاد اسلامی واحد دماوند. تحقیقات مدیریت آموزشی، 9(36)، 105-120.
ثابتی، مریم؛ همایون سپهر، محمد؛ احمدی، فخرالدین (1393). نقش آموزش عالی در توسعه ملی. مجله مطالعات توسعه اجتماعی ایران، 6(4)، 59-69.
حریری، نجلا؛ روتن، سیده زهرا و جان محمدی، مریم. (1392). سنجش رابطۀ حمایت سازمانی ادراک‌شده و بی‌تفاوتی سازمانی در کتابداران مطالعۀ موردی: کتابخانه‌های مرکزی دانشگاه‌های دولتی تابعۀ وزارت علوم، تحقیقات و فناوری مستقر در شهر تهران. تحقیقات کتابداری و اطلاع رسانی دانشگاهی, 47(4), 397-414.
حسن زاده، محمدصادق؛ باقرزاده خداشهری، راضیه و اکرادی، احسان (1395). تأثیر رفتارهای ادراک شده توانمندساز مدیران بر آوای کارکنان سازمان فنی و حرفه ای استان گیلان. پژوهش های رهبری و مدیریت آموزشی، 3(9)، 27-44.
رستگار، عباسعلی؛ درویش، حسن؛ خلیلی، مینا و نوده فراهانی، مجید (1398). بررسی نقش سرمایۀ معنوی بر تاب آوری سازمانی، با تأکید بر میانجی‌گری جو اخلاقی. مدیریت سرمایه اجتماعی، 6(1)، 1-22.
صنوبر، ناصر و عربلوی‌مقدم، سعید. (1391). بررسی تأثیرات دینداری بر رفتار شهروندی سازمانی .مدیریت دولتی، 4(12)، 35-52.
عرفانیان، حمید و ترکانلو، زهره. (1396). بررسی عوامل نرم مؤثر بر بهره وری: تأثیر رهبری توانمندساز بر انگیزش پیشرفت و انگیزش الهام بخش و ترغیب ذهنی. مدیریت بهره‌وری، 11(1)، 131-158.
نسل موسوی، سیدحسین و نظرپور، محمود (1396). تاثیر جنبه فردی سرمایه معنوی بر قضاوت حسابرسان مستقل (مطالعه موردی عدم ثبت بدهی مالیاتی توسط شرکت موردی حسابرسی). پژوهشنامه مالیات، 33(81)، 195-226.
هادیزاده مقدم، اکرم؛ زنگنه، محسن و رامین مهر، حمید (1393). بررسی اثر جو تیم و رهبری توانمندساز در رفتار تسهیم دانش اعضای تیم. چشم انداز مدیریت دولتی، 5(1)، 161-178.
هاشمی، سیدحامد؛ پورامین زاد، سعیده. (1390). چالش های فرا روی توسعه منابع انسانی و راهکاری برای رفع آن. کار و جامعه، شماره 136، 4-21.
یزدان شناس، مهدی و ادیب پور، محمدرضا (1396). تاثیر رهبری توانمندساز بر بهبود عملکرد خدمات هتل ها؛ نقش میانجی قراردادهای روان شناختی و تبادل دانش. مطالعات مدیریت گردشگری، 12(40)، 83-114.
Arnold, J. A., Arad, S., Rhoades, J. A., and Drasgow, F. (2000). The empowering leadership questionnaire: The construction and validation of a new scale for measuring leader Behaviors. Journal of Organizational Behavior, 249-269.
Aryee, S., Walumbwa, F. O., Mondejar, R., and Chu, C. W. (2014). Core self-evaluations and employee voice behavior test of a dual-motivational pathway. Journal of Management, 0149206314546192.
Ashford, S. J., Sutcliffe, K. M., and Christianson, M. K. (2009). Speaking up and speaking out: The leadership dynamics of voice in organizations. Voice and silence in organizations, 175 202.
Baron RM, Kenny DA. (1986). The moderator–mediator variable distinction in social psychological research: Conceptual, strategic, and statistical considerations. Journal of personality and social psychology, 51(6), 1173.
Biemann, T., Kearney, E., and Marggraf, K. (2015). Empowering leadership and managers' career perceptions: Examining effects at both the individual and the team level. The Leadership Quarterly, 26(5), 775-789.
Bouville, M. (2008). Whistle-Blowing and Morality. Journal of Business Ethics, 81(3),579 585.
Carmeli, A., Sheaffer, Z., Binyamin, G., Reiter-Palmon, R., and Shimoni, T. (2014). Transformational leadership and creative problem-solving: The mediating role of psychological safety and reflexivity. Journal of Creative Behavior, 48, 115–135.
 
Chen, G., Sharma, P. N., Edinger, S. K., Shapiro, D. L., and Farh, J. L. (2011). Motivating and demotivating forces in teams: cross-level influences of empowering leadership and relationship conflict. Journal of Applied Psychology, 96(3).
Cheong, M., Spain, S. M., Yammarino, F. J., and Yun, S. (2016). Two faces of empowering leadership: Enabling and burdening. Leadership Quarterly, 27(4), 602–616.
Detert, J. R., and Burris, E. R. (2007). Leadership behavior and employee voice: Is the door really open? Academy of Management Journal, 50(4), 869-884.
Dvir, T., Eden, D., Avolio, B. J., and Shamir, B. (2002). Impact of transformational leadership on follower development and performance: A field experiment. Academy of management Journal, 45(4), 735-744.
Gao, L., Janssen, O., and Shi, K. (2011). Leader trust and employee voice: The moderating role of empowering leader behaviors. The Leadership Quarterly, 22(4), 787-798.
Ghosh, K. (2015). Benevolent leadership in not-for-profit organizations: Welfare orientation measures, ethical climate and organizational citizenship behavior. Leadership & Organization Development Journal, 36 (5), 592-611.
Jada, U. & Mukhopadhyay, S. (2018). Empowering leadership and constructive voice behavior: a moderated mediated model. International Journal of Organizational Analysis, 26 (2), 226-241.
Janssen, O. (2005). The joint impact of perceived influence and supervisor supportiveness on employee innovative behavior. Journal of occupational and organizational psychology, 78(4), 573-579.
Kamil N. M. Sulaiman M. Osman-Gani A. M. and Ahmad A. (2010). Implications of Piety (Taqwa) on Organizational Citizenship Behavior (OCB) from Islamic Perspective: A Study of Professionals in Southeast Asia. 9th International Conference of the Academy of HRD (Asia Chapter), 166-181.
Kish-Gephart, J. J., Detert, J. R., Treviño, L. K., & Edmondson, A. C. (2009). Silenced by fear: The nature, sources, and consequences of fear at work. In B M. Staw, & A. P. Brief (Eds.), Research in organizational behavior, 29, 163–193. Greenwich, CT: JAI.
Kutcher E. J. Bragger J. D. Rodriguez-Sredinicki O. and Masco J. M. (2010). The Role of Religiosity in Stress, Job Attitudes, and Organizational Citizenship Behavior. Journal of Business Ethics, 95, 319–337.
Liang, J., Farh, C., and Farh, J. (2012). Psychological antecedents of Promotive and prohibitive voice: A two-wave examination. Academy of Management Journal, 55, 71–92.
Littrell, R. F. (2007), influences on employee preferences for empowerment practices by the ideal manager in Chine. International Journal of Intercultural Relations, 31, 87-110.
Martin, S. L., Liao, H., and Campbell, E. M. (2013). Directive versus empowering leadership: A field experiment comparing impacts on task proficiency and proactivity. Academy of Management Journal, 56(5), 1372-1395.
Mas-Machuca, M. and Marimon, F. (2019). Holistic spiritual capital: definition and its measurement. International Journal of Organization Theory & Behavior, 22 (1), 96-11.
Maynes, T. D., and Podsakoff, P. M. (2014). Speaking more broadly: An examination of the nature, antecedents, and consequences of an expanded set of employee voice behaviors. Journal of Applied Psychology, 99(1), 87.
Milliman, J., Czaplewski, A.J. and Ferguson J. (2003). Workplace spirituality and employee work attitudes, An exploratory empirical assessment. Journal of Organizational Change Management, 16 (4), 426-447.
Milliman, J., Gatling, A., & Kim, K. (2018). The effect of workplace spirituality on hospitality employee engagement, intention to stay, and service delivery, Journal of Hospitality and Tourism Management, 35, 56-65.
Morrison, E. W., & Milliken, F. J. (2000). Organizational silence: A barrier to change and development in a pluralistic world. Academy of Management Review, 25, 706–725.
Morrison, E.W., Wheeler-Smith, S., and Kamdar, D. (2011). Speaking up in groups: A crosslevelstudy of group voice climate. Journal of Applied Psychology, 96, 183–191.
Moasa, H. (2011). Voice and Silence in Organizations. Bulletin of the Transylvania University of Brasov, Series VII: Social Sciences Law. 4 (53), 33−40.
Newman, A., Donohue, R., and Eva, N. (2017). Psychological safety: A systematic review of the literature. Human Resource Management Review.
Ozarallı, N. (2015), Linking empowering leader to creativity: the oderating role of psychological (felt) empowerment. Procedia Social and Behavioral Sciences, 366-376.
 
Pandey, S. (2016). Impact of spiritual capital on work motivation among employees: an exploratory study. International Journal of Science and Consciousness, 2(3), 42-52.
Rego, A., Sousa, F., Marques, C., Pina, E. & Cunha, M. (2014). Hope and positive affect mediating the authentic leadership and creativity relationship. Journal of Business Research, 67(2), 200-210.
Rima, S.D. (2013). Spiritual Capital: A Moral Core for Social and Economic Justice (Transformation and Innovation).
Sabzikaran, E. & Abdolreza, M., & Rangriz, H. (2011). The relationship between organizational structure and emlloyees empowerment in National Iranian Oil Products Distribution Company, Kuwait Chapter of Arabian. Journal of Business and Management Review, 1(1), 51-68.
Tepper, B. J., Duffy, M. K., Hoobler, J., & Ensley, M. D. (2004). Moderators of the relationships between coworkers’ organizational citizenship behavior and fellow employees’ attitudes. Journal of Applied Psychology, 89, 455–465.
Thompson, J. A. (2005). Proactive personality and job performance: A social capital perspective. Journal of Applied Psychology, 90, 1011–1017.
Tuckey, M. R., Bakker, A. B., and Dollard, M. F. (2012). Empowering leaders optimize working conditions for engagement: A multilevel study. Journal of occupational health psychology, 17(1), 15.
Walumbwa, F. O., and Schaubroeck, J. (2009). Leader personality traits and employee voice behavior: mediating roles of ethical leadership and work group psychological safety. Journal of Applied Psychology, 94(5), 1275.
Wetzels, M., G.-Schroder, C., & Van Oppen. (2009). Using PLS path modeling for assessing hierarchical construct models: guidelines and empirical illustration. Management Information Systems Quarterly, 33(1), 177-195.