نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار علوم تربیتی دانشگاه آزاد اسلامی تنکابن

2 مربی علوم تربیتی دانشگاه آزاد اسلامی تنکابن

چکیده

پژوهش حاضر با هدف ساخت و هنجاریابی مقیاس خودسنجی مهارتهای تفکر در دانشجویان علوم دریایی انجام شد. ابتدا مؤلفه‌های اصلی مهارت‌های تفکر در ابعاد شناختی و فراشناختی شناسایی شده و اعتبار و روایی عوامل اشباع‌کننده‌ی آن برآورد گردید. نوع تحقیق در پژوهش حاضر توصیفی- تحلیلی بوده که به روش پیمایشی انجام شد. جامعه آماری آن را کلیه دانشجویان دانشگاه‌های علوم دریایی به تعداد 1960 نفر تشکیل داده است. نمونه آماری تحقیق به روش نمونه‌گیری تصادفی- طبقه‌ای و براساس جدول کرجسی- مورگان 400 نفر برآورد گردیدند. ابزار پژوهش، پرسشنامه 78 سؤالی محقق ساخته مبتنی بر مبانی نظری و پژوهشی با مقیاس چند درجه‌ای طراحی شد. ضریب اعتبار آزمون با استفاده از آلفای کرونباخ 96/0 بدست آمد. برای بررسی روایی پرسشنامه پس از برآورد کفایت نمونه‌برداری (Kmo) و آزمون کرویت بارتلت، تحلیل عاملی به روش تحلیل مؤلفه‌های اصلی درباره‌ی روایی سازه پرسشنامه نشان داد که مواد پرسشنامه به گونه کلی با یک عامل همبسته‌اند. چرخش عامل‌ها به شیوه واریماکس برای ساده‌سازی ساختار پرسشنامه نشان داد که ساختار نظری پرسشنامه از 9 عامل (هدف‌مدار بازنگر، جستجوگر چالش طلب، نظارت‌گر، اندیشه‌مدار، استدلال طلب پایدار، مجذوبگر دانش مؤثر، تردیدگر اعتبارجو، راهبرد مدار منعطف، الگومند باورساز، انتقادگر سازش پذیر) با بار عاملی دست کم 3/0 تشکیل شده است که این 9 عامل روی هم رفته 50% درصد کل واریانس متغیرها را تبیین می‌کند و با توجه به این 9 عامل مدل مفهومی آن طراحی گردید و به صورت مقیاسی در خودسنجی مهارت‌های تفکر ارایه گردید.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Construction And Standardization Of Self-Evaluation Tool Of Thinking Skills In Maritime Students Of Mazandaran Province

نویسندگان [English]

  • j solimanpour 1
  • S Hersij Ghasemi 2

چکیده [English]

This study aims at constructing and standardizing Self-Rating Scale of thinking skills in students of marine science. The main components of cognitive and metacognitive thinking skills are identified and validity of its saturation factors was estimated. Type of research was descriptive-analytic that was conducted through a survey. The populations were all students in marine science university (1960 people). The sample was selected through stratified random sampling based on Morgan Kerjsy table that 400 people were estimated. The research instrument used 78-item scale developed by the researchers based on the theoretical principles and research with some degree was designed. After estimating the adequacy of the validity / reliability test using Cronbach's alpha 96 and Bartlett test of sphericity, factor analysis with principal components analysis regarding the validity of structures (Kmo) sampling questionnaire, the questionnaire materials are generally related to one factor. Varimax factor rotation to simplify the structure of the questionnaire showed that the theoretical structure of the questionnaire to 9 factors (Goal setting reload, checker challenged, Observations, thoughts circuit, arguments seeking sustainable, effective knowledge fascinating, doubt the validity of the finding, the strategy of flexible circuit, is made up 3% respectively. All these nine factors shows 50% of the whole variance. And the conceptual model designed based on these factors.

کلیدواژه‌ها [English]

  • standardization
  • Self-Rating Scale
  • thinking skills

ابوالقاسمی، عباس. (1387). آزمون‌های روان‌شناختی، تهران: نشر باغ رضوان.

اطهری، زینب. (1388). ارزیابی مهارت‌های تفکر انتقادی با توجه به رتبه‌های آزمون سراسری دانشگاه اصفهان، مجله ایرانی آموزش در علوم پزشکی، شماره 9.

جهانی، جعفر. (1387). آموزش تفکر خلاق به نوجوانان با رویکرد پژوهش محور، فصلنامه اندیشه‌های نوین تربیتی، دانشگاه الزهرا، دوره چهارم، شماره 3.

حسینی، زهرا. (1387). یادگیری مشارکتی و تفکر انتقادی، فصلنامه روانشناسان ایرانی، سال پنجم، شماره 19.

خلیلی، حسین و سلیمانی، محسن (1382)، «تعیین اعتماد، اعتبار و هنجار نمرات آزمون مهارت‌های تفکر انتقادی کالیفرنیا (CCTST-B)». مجله دانشگاه علوم پزشکی بابل، ویژه‌نامه مقالات آموزش پزشکی، تابستان، شماره 2.

دائمی، حمیدرضا و مقیمی، فاطمه. (1383). هنجاریابی آزمون خلاقیت‌ عابدی، مجله تازه‌های علوم‌شناختی، سال ششم، شماره 4.

دوبونو، ادوارد. (1385). مدیریت آموزش تفکر، ترجمه نیک‌فطرت، نشر دایره.

دوبونو، ادوارد. (1386). خلاقیت کارآمد، ترجمه نیک‌فطرت، نشر دختران.

روحانی، عباس. (1385). ساخت و هنجاریابی پرسشنامه مهارت‌های شناختی، فصلنامه اندیشه‌های تازه درعلوم تربیتی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد رودهن، سال اول، شماره 4.

سلیمانپور، جواد. (1386). مهارت‌های تدریس نوین، تهران: نشر احسن.

سیف، علی‌اکبر. (1379). روان‌شناسی پرورشی، تهران: نشر آگاه.

شریعتمداری، علی (1387)، «اصول فلسفه و تعلیم ‌و تربیت»، تهران: انتشارات امیرکبیر.

شریعتمداری، علی (1382)، پرورش تفکر، تهران: نشر فراشناختی اندیشه.

شعبانی، حسن. (1387). روش تدریس پیشرفته، تهران: نشر سمت.

فرمهینی فراهانی، محسن. (1387). فرهنگ توصیفی علوم تربیت، تهران: نشر ترمه.

فیشر، (1391)، آموزش و تفکر، ترجمه کیان‌زاد، انتشارات رسش.

فیشر (1386)، آموزش یادگیری به کودکان، ترجمه کیان‌زاد، انتشارات رسش.

فکوری، حسین. (1386). بررسی محتوای کتاب‌های علوم تجربی دوره ابتدایی براساس مبانی تفکر، فصلنامه پژوهش‌های تربیتی دانشگاه آزاد بجنورد، سال سوم، شماره 12.

قاسمی‌فر، نصرالله. (1382). مکانسیم تفکر، تهران: نشر قصیده‌سرا.

مارزانو، رابرت و همکاران (1383)، «زمینه‌های تفکر در فرآیند یاددهی و یادگیری»، ترجمه: جواد سلیمانپور، نشر دانشگاه آزاد اسلامی تنکابن.

مایرز، چت. (1386). ترجمه خدایار ابیلی، تهران: نشر سمت.

مصلی‌نژاد، لیلا و سبحانیان، سعید. (1387). بررسی تفکر انتقادی در دانشجویان تحت آموزش مجازی و سنتی، مجله مرکز مطالعات و توسعه در آموزش پزشکی، دوره 5 ، شماره 2.

ملکی، حسن. (1386). پرورش تفکر انتقادی هدف اساسی تعلیم و تربیت، فصلنامه نوآوری‌های آموزشی، سال ششم، شماره 19.

مهرمحمدی، محمود و شعبانی، حسن. (1379). پرورش تفکر انتقادی با استفاده از شیوه آموزش مسأله محور، مجله مدرس، دوره چهارم، شماره 1.

نادری، عزت‌الله و سیف‌نراقی، مریم. (1384). روش‌های تحقیق در علوم انسانی و شیوه‌های ارزشیابی آن، تهران: نشر بدر.

نصیری، فریده. (1388). فرایندهای فکری، تهران: نشر یادواره کتاب.

هومن، حیدرعلی. (1386). اندازه‌گیری‌های روانی و تربیتی، تهران: نشر پیک فرهنگ.

Baker, L., & Brown, A.L. (1984), Metacognitive Skills Reading. New York: Longman.

Bieler, R.F., & Snowman, J. (1993). Psychology Applied To Teaching. Houghton Mifflin.

Flavell, J.H. (1979). Metacogniton and Cognitive Monitorong.American Psychlogist. 34,765-771.

Kasper,L.F. (2011). Meeting ESL Students Academic Needs Through Discipline-based Instructional Programs. American Psychologis 24:103-129

Kereutzer, E.C. & ET AL. (1975). The role of Metacogition in Prpblem Solving. Cognitive Psychology. 1, 324-340

Hucker, K.J. (2002). A Connectionst View of Cognition. Science, 236,992-996

Livingston,J.A. (2013). Effect of Metacognitive Instruction on Strategy use of College Students. Educational Researcher. 13(1), 5-15.

O'Malley & Chamot (1994). Metacognitive Skills. Brighton: Harvester Press.

Swenson,H.L.(1990).Qualitative Effects of Rehearsal on Memories For Perceived and Imagined Complex Events. Journal of Experimental Psychology: General, 117, 377-389.

Weinstien. C.E., & Hume, L.M. (1998). Study Strategies FOR Life Long Learning. Washington D.C.: American Psychological Association.

Fisher;fisher.(2009).http://www.teachingthinking.net/thinking/web%20resources/robert-fisher-thinkingskills.htm.